13 năm kinh nghiệm kế toán – thuế cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh
Từ kỳ tính thuế năm 2026 (từ 01/01/2026), Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 – được kế thừa trong Luật Thuế Thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, Luật số 09/2026/QH16 và Nghị định 253/2026/NĐ-CP – chính thức nâng mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế từ 11 triệu đồng/tháng lên 15.5 triệu đồng/tháng (186 triệu đồng/năm), và nâng mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc lên 6.2 triệu đồng/tháng (74.4 triệu đồng/năm). Đồng thời, luật cũng mở rộng cơ chế giảm trừ đối với các chi phí đặc thù như y tế, giáo dục.
1. Bảng so sánh mức giảm trừ gia cảnh Thuế TNCN cũ và mới
| Đối tượng giảm trừ gia cảnh | Mức cũ (đến hết kỳ tính thuế 2025) | Mức mới (từ kỳ tính thuế 2026 – NQ 110/2025/UBTVQH15) |
|---|---|---|
| Giảm trừ bản thân người nộp thuế | 11.000.000đ / tháng (132tr/năm) | 15.500.000đ / tháng (186tr/năm) |
| Giảm trừ cho mỗi Người phụ thuộc | 4.400.000đ / tháng (52.8tr/năm) | 🔴 6.200.000đ / tháng (74.4tr/năm) |
2. Hồ sơ & Thủ tục đăng ký Người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh năm 2026
Để được tính giảm trừ 6.2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc (con cái dưới 18 tuổi, cha mẹ hết tuổi lao động, người tàn tật...), người nộp thuế cần hoàn thiện bộ hồ sơ theo quy định tại Thông tư 89/2026/TT-BTC:
- Tờ khai đăng ký người phụ thuộc Mẫu 07/THDK-TNCN ban hành kèm Thông tư 89/2026/TT-BTC.
- Bản sao CCCD 12 số của người phụ thuộc (hoặc Giấy khai sinh đối với con dưới 14 tuổi).
- Giấy tờ chứng minh quan hệ phụ thuộc hoặc xác nhận của UBND cấp xã đối với người phụ thuộc không nơi nương tựa.
3. Bổ sung Giảm trừ chi phí Y tế, Giáo dục & Điểm mới Luật 09/2026/QH16
Điểm mới nổi bật của Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 và Nghị định số 253/2026/NĐ-CP là chính thức bổ sung các khoản giảm trừ đối với chi phí y tế (khám chữa bệnh) và chi phí giáo dục, đào tạo của bản thân người nộp thuế và người phụ thuộc trước khi tính thuế TNCN.
Theo quy định tại khoản 2 Điều 49 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP ngày 30/06/2026 của Chính phủ (quy định chi tiết thi hành Luật Thuế TNCN), cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được trừ vào thu nhập chịu thuế các khoản chi thực tế cho bản thân và người phụ thuộc theo các mức trần (tính theo người nộp thuế/năm) và 4 điều kiện cụ thể sau:
Áp dụng cho các khoản chi khám bệnh, chữa bệnh của người nộp thuế và người phụ thuộc (mức trần tính theo người nộp thuế/năm).
Áp dụng cho khoản tiền học phí giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học và các kỹ năng chuyên môn khác tại cơ sở giáo dục - đào tạo (mức trần tính theo người nộp thuế/năm).
Tổng mức giảm trừ tối đa cho cả chi phí y tế và giáo dục có thể lên đến 47 triệu đồng/người nộp thuế/năm. Người nộp thuế có yêu cầu giảm trừ chi phí y tế, giáo dục phải tự quyết toán thuế theo quy định tại khoản 3 Điều 51 Nghị định 253/2026/NĐ-CP.
- 1. Hóa đơn, chứng từ hợp pháp: Có hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật.
- 2. Bảng kê chi phí khám chữa bệnh: Riêng đối với khoản chi cho y tế, bắt buộc phải có thêm Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo mẫu quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
- 3. Thể hiện thông tin định danh: Hóa đơn, chứng từ để được giảm trừ phải thể hiện thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế (mã số thuế hoặc số định danh cá nhân / CCCD).
- 4. Không được chi trả từ nguồn khác: Khoản chi thực tế do người nộp thuế tự chi trả, không được chi trả từ các nguồn khác (kể cả từ nguồn tài trợ, hỗ trợ, trả thay của tổ chức, cá nhân, nguồn ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm chi trả dưới các hình thức).
Tại Điều 1 Luật số 09/2026/QH16 (có hiệu lực từ ngày 24/04/2026), Quốc hội đã sửa đổi khoản 1 Điều 7 Luật Thuế TNCN: bãi bỏ ngưỡng cứng 500 triệu đồng doanh thu năm của cá nhân kinh doanh, quy định rằng: "Cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh có doanh thu năm từ mức quy định của Chính phủ trở xuống không phải nộp thuế thu nhập cá nhân."
Quy định này đã được Chính phủ cụ thể hóa tại Nghị định số 141/2026/NĐ-CP ngày 29/04/2026 (sửa đổi Nghị định 68/2026/NĐ-CP về chính sách thuế hộ kinh doanh và Nghị định 320/2025/NĐ-CP về thuế TNDN): chính thức nâng ngưỡng doanh thu miễn thuế TNCN và thuế GTGT đối với hộ, cá nhân kinh doanh lên mức 01 tỷ đồng/năm (áp dụng từ ngày 01/01/2026), đồng thời miễn thuế TNDN cho doanh nghiệp quy mô nhỏ có doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở xuống.
4. Hướng dẫn công thức tính Thuế TNCN năm 2026
Thu nhập tính thuế TNCN hàng tháng được xác định theo công thức chuẩn mới:
5. Nguyên tắc quy đổi 12 tháng khi Quyết toán Thuế TNCN năm 2026
Khi thực hiện quyết toán thuế TNCN cho cả năm 2026, mức giảm trừ gia cảnh mới (15,5 triệu đồng/tháng đối với bản thân và 6,2 triệu đồng/tháng đối với mỗi người phụ thuộc) được tính trọn vẹn cho đủ 12 tháng của năm tính thuế 2026 (tương ứng 186 triệu đồng/năm đối với bản thân và 74,4 triệu đồng/năm đối với mỗi người phụ thuộc) theo quy định tại Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 nhằm đảm bảo tối đa quyền lợi chính đáng cho người lao động.
6. Dịch vụ Quyết toán & Kê khai Thuế TNCN trọn gói cùng VTA Solutions
VTA Solutions hỗ trợ cá nhân và doanh nghiệp đăng ký người phụ thuộc, lập tờ khai quyết toán thuế TNCN trực tuyến trên eTax Mobile và đối soát số thuế nộp thừa để làm thủ tục hoàn thuế nhanh chóng.
7. Câu hỏi thường gặp về Giảm trừ gia cảnh Thuế TNCN 2026 (FAQ)
❓ Mức giảm trừ người phụ thuộc 6.2 triệu/tháng áp dụng từ khi nào?
Mức giảm trừ 6.2 triệu đồng/tháng áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026 (từ 01/01/2026) theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15. Khi quyết toán thuế năm 2026, con số này được tính quy đổi trọn vẹn cho 12 tháng năm 2026 (74.4 triệu đồng/năm/người phụ thuộc).
❓ Khoản chi y tế, giáo dục có cần hóa đơn mang tên người phụ thuộc không?
Theo quy định tại khoản 2 Điều 49 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, hóa đơn, chứng từ để được giảm trừ phải thể hiện thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế (mã số thuế hoặc số CCCD/định danh đã đăng ký), riêng y tế kèm Bảng kê mẫu Bộ Y tế, và khoản chi không được chi trả từ nguồn khác (bảo hiểm y tế, ngân sách nhà nước, bên thứ ba chi trả thay).
Nội dung bài viết được đối soát kỹ lưỡng từ Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, Luật số 09/2026/QH16, Công văn 47199/HAN-QLDN5 và Cổng thông tin điện tử Chính phủ. VTA Solutions cam kết mang lại thông tin chính xác, cập nhật chuẩn mốc 2026 nhằm bảo vệ an toàn tối đa cho doanh nghiệp và người lao động.
-
▸
Quyết Toán Thuế Là Gì? Quy Định, Đối Tượng Bắt Buộc & Thời Hạn Quyết Toán Thuế 2026
Giải thích chi tiết khái niệm quyết toán thuế là gì, tại sao phải quyết toán thuế, đối tượng bắt buộc & miễn quyết toán,...
-
▸
Quy Trình Công Ty Quyết Toán Thuế TNCN Cho Người Lao Động Theo Ủy Quyền 2026
Hướng dẫn chi tiết dành cho doanh nghiệp, tổ chức chi trả thu nhập khi lập Tờ khai 05/QTT-TNCN quyết toán thuế TNCN cho
-
▸
Hướng Dẫn Kê Khai Quyết Toán Thuế TNCN 2026 Trên Cổng Dịch Vụ Công Quốc Gia & GDT
Hướng dẫn chi tiết 13 bước kê khai quyết toán thuế TNCN năm 2026 trên Cổng dịch vụ công (dichvucong.gdt.gov.vn / Mã TTHC...
Dịch vụ kế toán doanh nghiệp trọn gói
Giải pháp kế toán thuế toàn diện cho SME: kiểm soát hệ số K hóa đơn, hoàn thiện sổ sách chuẩn mực và bảo vệ số liệu khi quyết toán thuế.